مجموعه سایت های ما
جایی برای یادگیری بیشتر

دانلودرایگان مقاله موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایرانر

0

موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران تنها سازمانی است در ایران که بر طبق قانون میتواند استاندارد رسمی فرآورده‏ها را تعیین و تدوین و اجرای آنها را با کسب موافقت شورایعالی استاندارد اجباری اعلام نماید. وظایف و هدفهای موسسه عبارتست از:

(تعیین، تدوین و نشر استانداردهای ملی – انجام تحقیقات بمنظور تدوین استاندارد بالا بردن کیفیت کالاهای داخلی، کمک به بهبود روشهای تولید و افزایش کارائی صنایع در جهت خودکفائی کشور – ترویج استانداردهای ملی – نظارت بر اجرای استانداردهای اجباری – کنترل کیفی کالاهای صادراتی مشمول استاندارد اجباری و جلوگیری از صدور کالاهای نامرغوب بمنظور فراهم نمودن امکانات رقابت با کالاهای مشابه خارجی و حفظ بازارهای بین المللی کنترل کیفی کالاهای وارداتی مشمول استاندارد اجباری بمنظور حمایت از مصرف کنندگان و تولیدکنندگان داخلی و جلوگیری از ورود کالاهای نامرغوب خارجی راهنمائی علمی و فنی تولیدکنندگان، توزیع کنندگان و مصرف کنندگان – مطالعه و تحقیق درباره روشهای تولید، نگهداری، بسته بندی و ترابری کالاهای مختلف – ترویج سیستم متریک و کالیبراسیون وسایل سنجش – آزمایش و تطبیق نمونه کالاها با استانداردهای مربوط، اعلام مشخصات و اظهارنظر مقایسه ای و صدور گواهینامه های لازم).

موسسه استاندارد از اعضاء سازمان بین المللی استاندارد میباشد و لذا در اجرای وظایف خود هم از آخرین پیشرفتهای علمی و فنی و صنعتی جهان استفاده مینماید و هم شرایط کلی و نیازمندیهای خاص کشور را مورد توجه قرار میدهد.

اجرای استانداردهای ملی ایران بنفع تمام مردم و اقتصاد کشور است و باعث افزایش صادرات و فروش داخلی و تأمین ایمنی و بهداشت مصرف کنندگان و صرفه جوئی در وقت و هزینه‏ها و در نتیجه موجب افزایش درآمد ملی و رفاه عمومی و کاهش قیمتها میشود.

 

تهیه کننده

کمیسیون آئین کاربرد دودکش‏های صنعتی

 رئیس
نقی – رضوی   شرکت ملی نفت ایران
 اعضاء
ارجمند – جهان بخش   سازمان برنامه و بودجه
سهیلی – مسعود   مهندسین مشاور کوانتا
عقیقی – باقر   اداره کل ساختمان – وزارت آموزش و پرورش
مهدی پور – سیاوش   وزارت مسکن و شهرسازی
 

دبیر

خراسانچیان – احمد   موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران

فهرست مطالب

 آئین کاربرد دودکش‏های صنعتی

هدف و دامنه کاربرد

ویژگیهای فنی دودکش‏های صنعتی

انواع دودکش‏های صنعتی

دودکشهای صنعتی با مصالح ساختمانی

دودکش‏های صنعتی فلزی

بسمه تعالی

پیشگفتار

 آئین کاربرد دودکش‏های صنعتی که بوسیله کمیسیون فنی استاندارد دودکش‏ها زیر نظر کمیته ملی ساختمان و تحت نظارت شورایعالی استاندارد در موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران تهیه و تدوین گردیده است به استناد ماده یک (( قانون موادالحاقی به قانون تأسیس موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران مصوب ۲۴ آذر ۱۳۴۹)) بعنوان استاندارد رسمی ایران منتشر میگردد .

 برای حفظ همگامی و هماهنگی با پیشرفت‏های ملی و جهانی صنایع و علوم استانداردهای ایران در مواقع لزوم و یا در فواصل معین مورد تجدیدنظر قرار خواهند گرفت و هرگونه پیشنهادی که برای اصلاح یا تکمیل این استانداردها برسد در هنگام تجدیدنظر در کمیسیون فنی مربوط مورد توجه واقع خواهد شد .

 بنابراین برای مراجعه به استانداردهای ایران باید همواره از آخرین چاپ و تجدیدنظر آنها استفاده نمود .

 در تهیه این استاندارد سعی برآن بوده است که با توجه به نیازمندیهای خاص ایران حتی المقدور میان روشهای معمول در این کشور و استاندارد و روشهای متداول در کشورهای دیگر همآهنگی و همگامی ایجاد شود .

 بنابراین با بررسی امکانات و مهارت‏های موجود آئین کاربرد حاضر تهیه گردید .

 

  آئین کاربرد دودکش‏های صنعتی

  ۱– هدف و دامنه کاربرد

 در طراحی دودکشهای صنعتی کارخانجات نکته‏هائی را باید منظور و رعایت نمود که در اینجا مختصرا از آنها ذکر شده است . این نکات را میتوان به عنوان آئین کاربرد جهت دودکش‏های فوق درنظر گرفت .

  ۲– ویژگیهای فنی دودکش‏های صنعتی

 ۲۱– دودکش‏های صنعتی را میتوان بدو صورت فلزی و یا با مصالح ساختمانی طبق مشخصات زیر بنا نمود . در ساختمان پی دودکشیهای با مصالح ساختمانی باید از مواد غیرقابل اشتعال که حداقل سه ساعت بتواند در مقابل آتش دوام بیاورند استفاده نمود , ضمنأ باید این نوع دودکشها پی مستقلی داشته باشند .

 ۲۲– سطح مقطع دودکش‏های مذکور هنگامیکه از سقف عبور مینماید باید تا ۱۵ سانتیمتری قبل و بعد از ضخامت سقف ثابت بماند .

 ۲۳– دودکشها باید دارای دریچه‏ای باشد که بتوان بآسانی داخل آن شده و یا براحت با وسایلی داخل آنرا تمیز نمود . این دریچه باید در موقعیکه از دودکش استفاده میشود کاملا بطریقی بسته شود که دود از لابلای آن نفوذ ننماید .

 ۲۴– اجسام و موادیکه قابل اشتعال هستند مانند وسائل چوبی و پلاستیکی و غیره نباید به دودکش تکیه و یا در حوالی آن قرار گیرد .

 ۲۵– قبل از ساخت دودکش باید کلیه پیش‏بینی‏های لازم بمنظور جلوگیری از آتش‏سوزی احتمالی آنها بعمل آید .

 ۲۶– سطح داخلی دودکشها باید عاری از هرگونه برجستگی باشد .

 ۲۷– حداکثر فشار عمودی باد برجدار سطح دودکش با توجه به ضریب اطمینان حدود ۳۲۰ کیلوگرم برمتر مربع منظور میگردد . این مقدار فشار در حالتی است که مقطع دودکش چهارگوش باشد . چنانچه دودکش دارای مقطع شش گوش باشد مقدار فوق الذکر در ۰/۷۵ و برای مقطع هشت گوش در ۰/۶۵ و برای دایره شکل در ۰/۵۵ ضریب میگردد .

 ۲۸– دودکش‏های مرتفع باید به دستگاه برق‏گیر مجهز گردند . برق‏گیر در بالای دودکش و به اندازه یکمتر بلندتر از قله دودکش نصب میگردد و بوسیله تسمه مسی به ضخامت سه میلیمتر و عرض ۲ سانتیمتر که بجدار خارجی دودکش بوسیله بستهای مسی متصل شده است از بالا به پائین هدایت میشود . انتهای تسمه به صفحه مسی بابعاد کافی ( یکمتر مربع ) بضخامت ۱/۶ میلیمتر کاملا لحیم شده و در عمق کافی در محل مرطوبی در زمین قرار میگیرد .

  ۳– انواع دودکش‏های صنعتی

 دودکشهای صنعتی را میتوان به سه دسته تقسیم کرد :

 ۳۱– دودکشهای مربوط به کوره‏های با حرارت کم .

 ۳۲– دودکشهای مربوط به کوره‏های با حرارت متوسط .

 ۳۳– دودکشهای مربوط به کوره‏های با حرارت زیاد .

  ۴– دودکشهای صنعتی با مصالح ساختمانی

 ۴۱– دودکش با مصالح ساختمانی برای حرارت پائین – این نوع دودکشها در کوره‏های دیگ بخار , کوره‏های سولفور یا پارافین , کوره ذوب سرب و غیره بکار میرود . دیواره این دودکشها باید از مصالح بنائی تخت یا بتن مسلح به ضخامت حداقل ۲۰ سانتیمتر بوده و اگر از سنگ لاشه‏ای برای دیواره آن استفاده شود باید ضخامت آنرا در حدود ۳۶ سانتیمتر درنظر گرفت .

 داخل این دودکشها را باید با آجر نسوز بقطر ۱۶ میلیمتر که بتواند در برابر حرارت ۹۸۰ درجه سانتیگراد مقاومت نمایند پوشاند . ارتفاع این نوع دودکش‏ها باید یکمتر از مرتفع‏ترین ساختمانهائی که در مجاور آن و بشعاع چهارمتری از آن قرار دارند بلندتر درنظر گرفته شود .

 ۴۲– دودکش‏های با مصالح ساختمانی برای حرارت متوسط – این نوع دودکش‏ها در کوره‏های ذغال سنگ , کودسازی , مولد گاز و غیره بکار میرود . دیوار دودکش‏ها باید از مصالح ساختمانی سخت یا بتن مسلح که ضخامت جدار آن حداقل ۲۰ سانتیمتر باشد ساخته شود . در صورتی که دودکش با سنگ لاشه بنا شود ضخامت دیواره آن حداقل ۳۰ سانتیمتر منظور میگردد . جدار داخلی دودکش‏های با مصالح ساختمانی باید با آجر نسوز که ضخامت آن حداقل ۱۱ سانتیمتر بوده و با ملات نسوز آستر گردیده است ساخته شود .

 آستر با ملات نسوز باید تا ارتفاع حداقل ۷/۵ متر از محل اتصال کوره به دودکش بطرف بالا و از محل اتصال بطرف پائین تا حداقل ۶۰ سانتیمتر ادامه یابد . ارتفاع این دودکشها باید سه متر از مرتفع‏ترین ساختمانهائی که در مجاور آن بشعاع ۸ متر قرار دارند بالاتر بنا گردد .

 موقعیت دیواره این نوع دودکشها باید طوری باشد که از سایر اجزاء ساختمان حداقل ۵ سانتیمتر فاصله داشته باشد .

 ۴۳– دودکشهای با مصالح ساختمانی برای حرارت بالا – این دودکشها در کوره سرامیک , کوره شیشه سازی و کوره ذوب فلزات بکار میرود .

 تمام این دودکشها دو جداره بوده و هر دیواره آن دارای حداقل ضخامت ۲۰ سانتیمتر و فاصله میان دو جداره حداقل ۵ سانتیمتر میباشد . داخل این دودکشها باید از آجر نسوز به ضخامت حداقل ۱۱ سانتیمتر که روی آن با ملات نسوز آستر گردیده ساخته شود . ارتفاع این دودکشها باید ۶ متر از کلیه ساختمانهائی که بشعاع ۱۷ متر در مجاورت آن قرار دارند بالاتر پیش بینی شود بدنه این دودکشها باید از سایر قسمتهای ساختمان بخصوص مواد قابل اشتعال فاصله کافی داشته باشد و طوری محصور شود که خطری متوجه عابرین نگردد بعلاوه از این فاصله جهت بازرسی دودکش استفاده شود .

  ۵– دودکش‏های صنعتی فلزی

 دودکشهای فلزی باید دارای ضخامت کافی بوده و دقیقأ جوشکاری گردد تا ایمنی لازم در برابر نیروهای مؤثر را دارا باشد .

 ضخامت جدار دودکشهای فلزی برحسب سطح مقطع آن جهت راهنمائی در جدول زیر داده شده است .

 این دودکش‏ها باید از کانال تهویه هوا جدا و هیچگونه ارتباطی بآن نداشته باشد . دودکشهای فلزی چون معمولا بسیار گرم میگردند از این لحاظ باید حتمأ بقدر کافی از مصالح قابل اشتعال دور باشند .

 رعایت مشخصات مربوط به دودکش‏های با مصالح ساختمانی از لحاظ ارتفاع و تقسیم بندی و نوع برای دودکش‏های فلزی نیز الزامی است .

 ۵۱– دودکش‏های فلزی برای حرارت پائین .

 ۵۱۱– ارتفاع این نوع دودکشها حداقل باید یکمتر بلندتر از کلیه ساختمانهائی باشد که بشعاع سه متر از دودکش ساخته شده‏اند .

 ۵۱۲– قسمت خروجی این دودکشها باید در محلی ساخته شود که خروج دود باعث ناراحتی ساکنین منازل اطراف نگردد .

 ۵۱۳– دودکشهای فلزی که در خارج از ساختمان بنا میشود باید حداقل باندازه ۱۵ سانتیمتر از هرگونه مصالح قابل اشتعال مانند سقف‏های چوبی و مشابه آن فاصله داشته باشد . دودکشهای فلزی که قطر دهانه آن از ۴۵ سانتیمتر تجاوز میکند باید حداقل ۱۰ سانتیمتر و چنانچه قطر دهانه آن از ۴۵ سانتیمتر کمتر باشد حداقل ۵ سانتیمتر از هرگونه مصالح غیرقابل اشتعال فاصله داشته باشد .

 ۵۱۴– دودکشهای فلزی که خارج از ساختمان بنا میشود حداقل باید بفاصله ۶۰ سانتیمتری از در و پنجره و معابر عمومی قرار گرفته و یا بدنه دودکش بخوبی عایق و یا حائل جلوی دودکش قرار داده شود تا خطر سوختگی ساکنین را تهدید نکند .

 ۵۱۵– هرگاه دودکشهای فلزی از سقف چوبی و نظیر آن که قابل اشتعال است بگذرد باید بوسیله محافظ که معمولا از ورقه آهن گالوانیزه درست میشود از سقف قابل اشتعال جدا گردد . فاصله بین جدار خارجی دودکش و لوله محافظ باید حداقل ۱۵ سانتیمتر باشد طول لوله محافظ باید ۴۰ سانتیمتر بلندتر از ضخامت سقف بوده بطوریکه ۲۰ سانتیمتر در زیر و ۲۰ سانتیمتر در بالای سقف قرار گیرد .

 ۵۲– دودکش‏های فلزی برای حرارت متوسط

 ۵۲۱– ارتفاع این دودکشها حداقل باید سه متر بلندتر از کلیه ساختمانهائی باشد که بشعاع ۸ متر از دودکش ساخته شده‏اند .

 ۵۲۲– این دودکشها باید ۶۰ سانتیمتر از هرگونه مصالح قابل اشتعال مانند سقف‏های چوبی و مشابه آن فاصله داشته باشد .

 محدودیتهای بندهای ۵۱۳ و ۵۱۴– در مورد دودکش‏های فلزی برای حرارت متوسط نیز صادق است .

 ۵۲۳– فاصله بین جدار خارجی دودکش و لوله محافظ باید حداقل ۴۵ سانتیمتر باشد . طول این لوله محافظ ۴۰ سانتیمتر بلندتر از ضخامت سقف بوده بطوریکه ۲۰ سانتیمتر در زیر و ۲۰ سانتیمتر در بالای سقف قرار گیرد .

 ۵۲۴– این دودکش‏ها در طبقه‏ایکه دستگاه مواد حرارت قرار دارد باید حداقل بفاصله ۹۰ سانتیمتر از کلیه کارهای چوبی و مواد قابل اشتعال دیگر فاصله داشته باشد .

 ۵۳– دودکش‏های فلزی برای حرارت بالا

 ۵۳۱– این دودکشها باید با آجر نسوز به ضخامت ۱۱ سانتیمتر که با ملات نسوز آستر گردیده ساخته شود .

 ۵۳۲– ارتفاع آستر در این نوع دودکشها حداقل ۸ متر از کوره بوده و چنانچه طول دودکش کمتر از ۱۰ متر باشد معمولا تمام آن آستر میگردد .

 ۵۳۳– ارتفاع این دودکش‏ها حداقل باید ۷ متر از کلیه ساختمانهائی که بشعاع ۱۷ متر از دودکش بنا شده‏اند بلندتر باشد .

 یادآوری – علاوه بر رعایت مواد فوق الذکر در مورد ارتفاع دودکش‏های صنعتی باید کلیه ضوابط و مقررات سازمان حفاظت محیط زیست نیز رعایت گردد .

 

[تعداد: ۰   میانگین: ۰/۵]
اشتراک
اطلاع از
guest
0 نظر
بازخورد های درون متن
مشاهده همه نظرات